Hervorming gunstregime overdracht van familiale vennootschappen: wat zijn de kernpunten?

Kernpunten van de hervorming

Over welke onroerende goederen gaat het?

In de eerste plaats om het residentieel vastgoed dat wordt aangehouden door de betrokken vennootschap, net als het residentieel vastgoed dat onrechtstreeks wordt aangehouden via participaties van minimaal 10% in (klein)dochtervennootschappen.

Het gaat daarbij dus om residentieel vastgoed: onroerende goederen die hoofdzakelijk gebruikt worden of bestemd zijn voor bewoning. Dat kunnen ook bouwgronden zijn. Het feit dat die bouwgronden gebruikt worden of zullen worden voor bedrijfsgerelateerde doeleinden, heeft geen impact op de uitsluiting.

In de FAQ van Vlabel lezen we dat landbouwgronden niet beschouwd worden als tot bewoning aangewend of beschouwd en dus niet uitgesloten zijn van de gunstmaatregel.

Ook industriegronden worden niet uitgesloten – met dien verstande dat residentieel vastgoed dat zich op dergelijke gronden zou bevinden, wel wordt uitgesloten.

Uitzondering: vastgoedvennootschappen

Vastgoedvennootschappen (bv. projectontwikkelaars) die aan bepaalde voorwaarden voldoen, zullen nog steeds van het gunstregime kunnen genieten.

Ze moeten dan wel een omzet hebben, die voor minstens 75% gegenereerd wordt door de uitoefening van een reële economische activiteit met het residentieel vastgoed en minstens één voltijdse werknemer in dienst hebben gedurende de drie jaar voorafgaand aan de schenking of het overlijden. De voorwaarde van het voltijds tewerkgestelde personeelslid dient daarenboven ook nog 3 jaar na de schenking of het overlijden vervuld te blijven.

In de FAQ van Vlabel worden enkele verdere preciseringen over deze 75% drempel opgenomen. Zo verduidelijkt de Vlaamse Belastingdienst dat de omzetdrempel van 75% per vennootschap afzonderlijk berekend wordt in een groepsstructuur en dus niet op geconsolideerde basis. Hetzelfde geldt voor de tewerkstellingsvoorwaarde waarbij elke betrokken vennootschap minstens één voltijdse werknemer in dienst moet hebben.

OPGELET – Deze uitzondering is enkel voorzien voor familiale vennootschappen en niet voor familiale ondernemingen waardoor deze uit de boot dreigen te vallen. Deze uitsluiting wordt ook bevestigd in de FAQ van de Vlaamse Belastingdienst.

Formaliteiten

Om vrijstelling te verkrijgen voor schenking of het verlaagd tarief aan te vragen in de erfbelasting, is sinds 1 januari 2026 een verslag van een bedrijfsrevisor of gecertificeerde accountant vereist om de belastbare grondslag te bepalen, ongeacht of er in de vennootschap effectief residentieel vastgoed aanwezig is.

Dit verslag bepaalt onder meer de verhouding van het residentieel vastgoed tot de globale waarde van de vennootschap, op basis waarvan het gunsttarief of de standaardtarieven (vast tarief schenkbelasting of progressief tarief erfbelasting) pro rata toegepast worden. Het verslag kan opgemaakt worden door de gebruikelijke revisor of accountant van de vennootschap.

Meer over de formaliteiten, procedure en attesten kan je terugvinden in de FAQ van Vlabel.

Vrijstelling in de schenkbelasting voor overdracht van familiale ondernemingen en vennootschappen vanaf 1 januari 2026 | Vlaanderen.be

Conclusie

Het is duidelijk: het speelveld voor familiale vennootschappen ondergaat een aantal wijzigingen. Zeker wanneer er residentieel vastgoed in de structuur zit, loont het om tijdig te bekijken welke impact dit heeft op een geplande overdracht, en welke vragen je best vooraf beantwoordt om discussies achteraf te vermijden.

Wil je de nieuwe regels én de praktische aandachtspunten scherp krijgen? Tijdens haar sessie op de studiedag “Schenk- en erfbelasting” zoomt mr. Liesbeth Franck (Legacy advocaten) expliciet in op dit thema.

Bron: Legacy Advocaten – De wijziging van het gunstregime voor familiale vennootschappen en de FAQ van de Vlaamse Belastingdienst